Ta strona używa cookie. Informacje o tym w jakich celach pliki cookie są używane znajdziesz w Polityce Prywatności. W przeglądarce internetowej możesz określić warunki przechowywania i dostępu do cookies. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. zamknij

Kapliczki

Kapliczka z figurą Matki Boskiej Królowej Polski obok budynku Sokoła...
Figura Matki Boskiej Królowej Polski przy kościele na Staromieściu...
Figura Najświętszej Maryi Panny Niepokalanie Poczętej w...
Figura Chrystusa (otoczenie kościoła na Staromieściu, wyk. warsztat...
Kapliczka ze św. Janem Nepomucenem usytuowana po wschodniej stronie...
Kapliczka domkowa z drewnianymi ołtarzykami (ul. Jarowa 27) z 1882 r.
Zabytkowa kapliczka dwukondygnacyjna na Staromieściu (1905 r.) o...
Kapliczka trzysegmentowa na Staromieściu (1846 r.) zdobiona wydatnymi...
Kapliczka domkowa wybudowana w 1889 r., na planie ośmioboku o bogatej...
Kapliczka domkowa, ul. Dębicka 346, 4. ćw. XIX w.

Zasób zabytków o charakterze kultowym wzbogaca wyjątkowo duża liczba kapliczek istniejących na terenie Rzeszowa. Ich duża ilość związana jest z wiejską metryką niektórych dzielnic miasta, w których pobożność indywidualna miała innych charakter niż miejska. Większość z ponad stu zabytkowych rzeszowskich kapliczek była wynikiem prywatnych fundacji najczęściej o cechach wotywnych. Można wśród nich wyszczególnić kilka typów. Kapliczki figuralne - gdzie dominującym akcentem jest rzeźba w otwartej przestrzeni: „domkowe” – o formie kubaturowej (należy je jednak odróżnić od kaplic, w których mogło się zbierać parę, paręnaście osób); słupowe oraz krzyże. Najliczniejszą grupą są kapliczki słupowe, najczęściej dwu-trzykondygnacyjne, mieszczące w swojej strukturze nisze z rzeźbami Matki Boskiej, świętych.

Najefektowniejszymi są kapliczki figuralne z pełnoplastycznymi rzeźbami. Najczęściej umieszczano rzeźbę Matki Boskiej w różnych typach ikonograficznych, a także znaczeniowych. Wartościowe artystycznie obiekty powstawały w kręgu świątyń i ich kolatorów. Do nich zaliczymy kapliczkę z figurą Matki Boskiej Królowej Polski obok budynku Sokoła (K. J. Markowski z Lwowa, 1901 r.), w tym typie także figura przy kościele na Staromieściu (wyk. warsztat Janika 1911 r.); również figura Najświętszej Maryi Panny Niepokalanie Poczętej (NMP NP) w otoczeniu plebani słocińskiej (wyk. Rusinek z Boguchwały, 1932 r.) czy też w pozostałościach parku siedziby Jędrzejowiczów na Staromieściu (ok. 1904 r.). Rzadziej przedstawiany był Chrystus, np. Serce Jezusa (otoczenie kościoła na Staromieściu, wyk. warsztat Janika, 1911 r.).

Osobną grupą są tzw. „Nepomuki”, kapliczki ze św. Janem Nepomucenem, których przykłady także znajdujemy w Rzeszowie. Dobrym przykładem sztuki kamieniarskiej jest św. Jan usytuowany po wschodniej stronie mostu zamkowego (rzeźba parokrotnie translokowana; wyk. w 1897 roku Jan Czuba z Tarnowa, który miał swój zakład także w Rzeszowie). Rzeźba Nepomucena jest także w otoczeniu kościoła w Przybyszówce (k. XVIII w.) oraz na Pobitnie (ul. Polna 8, 4 ćw. XIX w.). Inną postacią umieszczaną w kapliczkach był św. Antoni Padewski (Staromieście, otoczenie plebani, 1920 r. z fund. Jędrzejowiczów) czy też Jan z Dukli (przed kościołem Bernardynów, 1901 r.).

Kapliczki domkowe
Specyficzną formą tego typu kapliczek jest ta usytuowana przy ul. Staromiejskiej w pobliżu skrzyżowania z ul. Lubelską. Wysoka, murowana, na planie ośmioboku o bogatej dekoracji architektonicznej. Po czterech stronach głębokie wnęki na rzeźby. Wybudowana w 1889 r. Na terenie miasta powstało także kilka utrzymanych w zbliżonej stylistyce kapliczek – wybudowanych na planie prostokąta; o ostrołukowych otworach; przekrytych czteroszczytowi daszkami; w niektórych z nich zachowane wyposażenie z drew. ołtarzykami (Zwięczyca, ul. Jarowa 27, 1882 r.; Biała, ul. Świętojańska nr 89, 1881 r.; Przybyszówka, ul. Dębicka 346, 4. ćw. XIX w.).

Bardzo popularne były kapliczki słupowe, licznie występujące także na terenie Rzeszowa. Były to kapliczki o zróżnicowanej wysokości: - niskie, gdzie powyżej cokołu tworzono niszę na przedstawienie rzeźbę/obraz (Pobitno, ul. Spółdzielcza 6, 1908 r.), - wyższe dwukondygnacyjne - nad cokołem budowano dwa, najczęściej zwężające się segmenty z niszami (Budziwój, ob. ul. Podleśna nr 1, 1882 r.; Słocina, ul. św. Rocha przed nr 228, kapliczka św. Rocha, 1 ćw. XIX w.; Słocina - ul. św. Rocha 213, ok. k. XIX w.; Staromieście, ul. Robaka i Bałuckiego, 1905 r., o wyłamanych półkoliście naczółkach i dekoracji sztukatorskiej) oraz najwyższe, dominujące nad otoczeniem są kapliczki trzysegmentowe (Staromieście, ul. Lubicz 37, 1846 r. zdobiona wydatnymi gzymsami, pilastrami, opaskami, zwieńczona latarnią z Chrystusem Frasobliwym).

Gminna ewidencja zabytków Miasta Rzeszowa (kapliczki): 

l.p. nazwa kapliczki umiejscowienie datowanie
1. Kapliczka zw. Mikołajek  ul. Bałuckiego 1905 r. 
2 Kapliczka Najświętszej Marii Panny  ul. Bałuckiego 17   1907 r.
3. Kapliczka  ul. Beskidzka 16  2 poł. XIX w. 
4. Kapliczka  ul. Beskidzka 126 3 ćw. XIX w.
5. Kapliczka Najświętszej Marii Panny  ul. Borowa 33  1957 r. 
6. Kapliczka Najświętszej Marii Panny   ul. Borowa 1920 r. 
7. Kapliczka  ul. Bruna 9  1949 r.; remontowana w 2001 r. 
8. Kapliczka św. Jana Nepomucena  ul. Budziwojska 151 1 poł. XIX w.
9. Kapliczka  ul. Budziwojska/Podleśna  1882 r. 
10. Kapliczka  ul. Dębicka 346  4 ćw. XIX w. 
11. Kapliczka Księdza Stojałowskiego
WPISANA DO REJESTRU ZABYTKÓW
ul. Dębicka 428 1901 r., 1912 r.
12. Kapliczka  ul. Dębicka 518  1870 r. 
13. Kapliczka św. Antoniego  ul. Dębicka 626  pocz. XX w. 
14. Kapliczka Matki Boskiej Niepokalanie Poczętej  ul. Dunikowskiego 5  ok. 1980 r. 
15. Kapliczka Matki Boskiej Niepokalanie Poczętej  ul. Jałowego 17a  pocz. XX w. 
16. Kapliczka 
WPISANA DO REJESTRU ZABYTKÓW
ul. Jarowa 27   1882 r.
17. Kapliczka Serca Pana Jezusa i Matki Bożej z Lourdes  ul. Kalinowa 10   1843 r. 
18. Kapliczka  ul. Karkonoska 10  1 ćw. XX w. 
19. Kapliczka Matki Bożej Częstochowskiej  ul. Klonowa u zbiegu z Ujejskiego     ok. 1935 r.
20. Kapliczka Matki Bożej   ul. Konfederatów Barskich/al. Żołnierzy I Armii Wojska Polskiego 5/3 I poł. XIX w. (przed 1841 r.)   
21. Figura św. Jana Nepomucena  ul. Kopisto/Podwisłocze   1897 r.  
22. Kapliczka Najświętszej Marii Panny ul. Krakowska 18  1947 r. 
23. Kapliczka ul. Krakowska 78  IV ćw. XIX w. 
24. Kapliczka   ul. Krakowska 1999 r.  
25. Kapliczka Najświętszej Marii Panny z La Salette  ul. Krakowska obok nr 225 1953 r.
26. Kapliczka Matki Boskiej Królowej Polski ul. Kwiatkowskiego 55c  1928 r.  
27. Kapliczka Najświętszego Serca Pana Jezusa i Matki Bożej   ul. Lubelska 26  1879 r.
28. Kapliczka Matki Boskiej Niepokalanie Poczętej  ul. Lubelska przy granicy z Trzebowniskiem   2 poł. XIX w. 
29. Kapliczka    ul. Lubicz 37  1846 r. 
30. Kapliczka   ul. Lwowska 79a  1938 r. lub 1939 r.
31. Kapliczka „koło młyna”  ul. Lwowska 102  1896, odbudowana VI-VIII 2000 r. 
32. Kapliczka Matki Boskiej Różańcowej    ul. Mielecka 10  1948 r. 
33. Kapliczka    ul. Miła 15 ok. 1950 r. 
34. Kapliczka Najświętszego Serca Pana Jezusa    ul. Miła 31 XIX/XX w. 
35. Kapliczka Matki Boskiej Niepokalanie Poczętej spod koszar   ul. Morgowa/Polna 1904 r.; przeniesiona w 1972 r.
36. Kapliczka   ul. Olbrachta 118 1926 r. 
37. Kapliczka ul. Paderewskiego 79  zapewne koniec XIX lub początek XX w.; szafka lata 60. XX w.(?) 
38. Kapliczka Matki Bożej z Lourdes   ul. Paderewskiego  1912 r.; uszkodzona w latach 80. XX w.; remont w 1999 r.
39. Kapliczka Matki Boskiej Różańcowej i św. Floriana  ul. Partyzantów 14   1 poł. XIX wieku, na mapie katastralnej z 1849 r. jest zaznaczona 
40. Kapliczka Matki Bożej    ul. Partyzantów 1  poł. XIX w. 
41. Kapliczka    ul. Pisarka 43  1904 r.
42. Kapliczka   ul. Podkarpacka 2  2 poł. XIX w. 
43. Kapliczka  ul. Podkarpacka 7  poł. XIX w.
44. Kapliczka  ul. Podkarpacka 100   k. XIX w.
45. Kapliczka Najświętszej Marii Panny Niepokalanie Poczętej  ul. Polna 1  1906 r.; około 1930 r. 
46. Kapliczka św. Jana Nepomucena  ul. Polna/Morgowa 8  zapewne l. 1870-80  
47. Kapliczka Matki Boskiej Różańcowej „u Łozów”  ul. Powstańców Listopadowych 16  ok. 1936 lub 1938 r.  
48. Kapliczka Jubileuszowa Najświętszej Marii Panny  ul. Powstańców Styczniowych 37   2000 r.  
49. Kapliczka św. Barbary (stara)  ul. Powstańców Wielkopolskich 7  zapewne po 1831 r. 
50. Kapliczka  al. Rejtana 32  1926 r. 
51. Kapliczka  ul. Rocha 213  k. XIX w. 
52. Kapliczka   ul. Rocha przed nr 228   1 ćw. XIX w. 
53. Kapliczka Niepokalanej Marii Panny    ul. Rycerska 4  1904 r. 
54. Kapliczka Matki Boskiej Niepokalanie Poczętej   ul. Siemaszkowej 1 pocz. XX w. 
55. Kapliczka   ul. Siemaszkowej 7 koniec XIX w.  
56. Kapliczka    ul. Siemaszkowej 9  ok. 1930 r. 
57. Kapliczka Matki Bożej Różańcowej    ul. Sienkiewicza 10 XIX/XX wiek
58. Kapliczka ul. Sikorskiego przed nr 71 2 poł. XIX w.
59. Kapliczka    ul. Słocińska 114 l. 90. XIX w. 
60. Kapliczka    ul. Słocińska 243 1860 r. 
61. Kapliczka   ul. Słoneczny Stok 94 1948 r.  
62.  Kapliczka    ul. Spółdzielcza 6 1908 r.
63. Kapliczka    ul. Staromiejska/Lubelska 1889 r. 
64. Kapliczka Matki Bożej Królowej Polski zw. "Grunwaldem"    ul. Staromiejska 1909 r.
65. Kapliczka św. Stanisława Kostki  ul. Staromiejska 66  pocz. XX w.
66. Kapliczka Matki Bożej z Lourdes  ul. Staroniwska 15 2 poł. XIX w.
67. Kapliczka Matki Bożej Królowej Polski  ul. Staroniwska 26  1921 r.
68. Kapliczka Matki Boskiej Śnieżnej  
WPISANA DO REJESTRU ZABYTKÓW
ul. Staroniwska 79 koniec XIX w. 
69. Kapliczka   ul. Stączka przed nr 12 1910 r.
70. Kapliczka  ul. Świętojańska 89   1881 r.  
71. Kapliczka Matki Bożej Różańcowej  ul. Wieniawskiego 1   1948 r.
72. Kapliczka słupowa ks. Sulikowskiego  ul. Wieniawskiego/Sulikowskiego   
73. Kapliczka Matki Bożej Niepokalanie Poczętej  ul. Wincentego Pola 14a  początek XX w.  
74. Kapliczka   ul. Wioślarska 1863 lub 1866 r. 
75. Kapliczka Matki Boskiej    ul. Wyspiańskiego 11 1903 r. 
76. Kapliczka   ul. Źródlana 72 XVIII/XIX w.