Ta strona używa cookie. Informacje o tym w jakich celach pliki cookie są używane znajdziesz w Polityce Prywatności. W przeglądarce internetowej możesz określić warunki przechowywania i dostępu do cookies. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. zamknij

Franciszek Lipiński

Franciszek Lipiński ps. lit. „Gozdawa” /5.05.1896 r. Dębica - 11.07.1983 r. Rzeszów/ literat, malarz, rysownik, animator twórczości muzycznej i literackiej. Syn Piotra i Zofii z Sokołowskich. W prywatnych szkołach artystycznych Krakowa uczył się śpiewu solowego u S. Bursy, rysunku i malarstwa u M. Niedzielskiej i T. Aksentowicza. Do 1939 r. pracował w Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowych w Krakowie i uczestniczył w życiu  artystycznym tego miasta. W 1927 roku założył Związek Literatów Ludowych, którego był I Prezesem oraz czasopismo „Promień”. W latach 1938-1939 współredagował „Trybunę Literatów i Artystów”, był również członkiem Związku Zawodowego Literatów Polskich.
Debiutował w 1928 r. tomem „Pieśń o miłości zwycięskiej", kolejne tomy to: ”Polonia Restituta" /1929/, "Elegie i Wrażenia” /1930/, „Symfonia Prometejska” i „Cherubinowy lament" /1935/, "Kraków Stary /1936/”- wyróżniony  nagrodą literacką Miasta Krakowa”, „Z bronią u nogi czekamy” /1939/, „Nad popiołami" /1946/, „Hymny o miłości człowieka" /1947/. We wrześniu 1939 roku został ewakuowany wraz z krakowską DOKP do Lwowa, skąd przyjechał do Rzeszowa i zamieszkał u rodziny żony przy ul. Sienkiewicza. Podczas okupacji hitlerowskiej prowadził tajne nauczanie w zakresie wiedzy o teatrze, estetyki żywego słowa, śpiewu solowego i rysunku odręcznego.
Przy współudziale żony Henryki oraz siostry żony Weroniki organizował konspiracyjne koncerty żywego słowa i wokalno-muzyczne dla kilkudziesięciu osób, które odbywały się w mieszkaniu przy ul. Sienkiewicza.
Wykonawcami tych wieczorów byli: Janina Pasierbówna, Janina Łączówna, bernardyni o. Gracjan i o. Marek, Kazimierz Dejmek, Zdzisław Draus, Zbigniew Gwiźdź, Stefan Marczyk, Ignacy Machowski, Jan Bolesław Ożóg. Jednocześnie  w celu utrzymania rodziny malował obrazy o treści religijnej do kościołów w Staromieściu,  Malawie, Stobiernej, Rymanowie Zdroju, Kalwarii Zebrzydowskiej.
Po wyzwoleniu w 1944 roku objął po Julianie Przybosiu funkcję kierownika Urzędu Informacji i Propagandy, a następnie do 1948 roku był naczelnikiem Wydziału Kultury Urzędu Wojewódzkiego w Rzeszowie. Za namową  Franciszka. Lipińskiego funkcję dyrektora rzeszowskiego teatru objęła Wanda Siemaszkowa. Był także  inicjatorem przyznawania środków finansowych na renowację i odbudowę kościołów m.in. w Dukli i Haczowie. Zwolniony ze stanowiska naczelnika Wydziału Kultury podjął pracę zawodową w Polskich Zakładach
Zbożowych, zwolniony po raz kolejny pozostawał jakiś czas bez pracy.
Zrehabilitowany po październiku 1956 r. otrzymał pracę jako kierownik Wydziału Kultury Prezydium Miejskiej
Rady Narodowej w Rzeszowie. W 1967 roku po utworzeniu w Rzeszowie Oddziału Związku Literatów Polskich  został przywrócony do praw członkowskich i pełnił funkcję sekretarza Oddziału. 
W 1968 roku obchodził  jubileusz 40-lecia  pracy literackiej. Za całokształt swej twórczości otrzymał wówczas nagrodę Ministra Kultury i Sztuki oraz został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, a
także w późniejszych latach innymi odznaczeniami.
Pochowany w Rzeszowie na cmentarzu Pobitno.

Opr. na podst. książki
Patroni przyszłych rzeszowskich ulic
Marka Czarnoty